About the crazy life after having babies

Ken jij het BREIN van je kind? Deel 2

brein-ontwikkeling-kind-300x300 Ken jij het BREIN van je kind? Deel 2In een eerdere post schreef ik dat ik soms (stiekem iets vaker dan soms) tegen de emotionele donderwolken van mijn peuter aanloop. Hoe kan ik haar (en mezelf) helpen op zo’n moment? In deze post vertel ik welke informatie mij ENORM heeft geholpen!

 

Ik vond een boek dat op basis van de ontwikkelings- en hechtingspsychologie een visie heeft op hoe het brein bij kinderen zich ontwikkeld en hoe wij daar een handje bij kunnen helpen. Het is echt mega interessant en ik hoop dat deze post (en het boek) jou net zoveel gaan helpen als het mij heeft gedaan!

 

Allereerst even wat praktische informatie.

 

Als we het over de hersenen gaan hebben moeten we natuurlijk wel weten hoe ze ‘in elkaar steken’.  In het plaatje hieronder zie je dat we de hersenen kunnen verdelen in 4 stukken:

 

brein-ontwikkeling-kind-300x300 Ken jij het BREIN van je kind? Deel 2

 

Een pasgeboren baby heeft een ‘oerbrein’. Je baby leeft op instinct, reacties en gevoelens. Ze huilt om te communiceren en  ze gaat zuigen zodra het iets in de mond krijgt omdat ze wil drinken.

 

Als je baby huilt omdat het niet alleen wil liggen, is dat niet omdat ze je wil pesten, maar omdat een baby bang is om alleen gelaten te worden. Ze kan immers nog niet voor zichzelf zorgen.

 

De hersenen van een baby maken 3 fasen door:

  • Ervaren
  • Patroonherkenning
  • Denken

 

In de eerste fase leert je baby vooral via het lichaam. Je kind ervaart jouw nabijheid en groeit daarop. Daarna gaat je baby patronen herkennen en vervolgens zal ze overgaan om ‘het grote denken’.

 

Wij als ouders (en andere verzorgers) hebben invloed op de ontwikkeling van de hersenen van ons kind. Gelukkig is het niet helemaal van ons afhankelijk, en ontwikkelt het ook uit zichzelf. Maar, we kunnen de ontwikkeling wel helpen en stimuleren.

 

Als je kindje overgaat op het grote denken, is dat niet in één keer klaar. Je hersenen ontwikkelen zich tot halverwege de twintig. Het heeft dus nog wel even tijd nodig om te rijpen!

 

Bij kinderen (vooral tot 3 jaar) is de rechterhersenhelft dominant over de linkerhersenhelft. De emotionele rechterhersenhelft van je kleintje heeft de overhand op de talige linkerhersenhelft. Logisch, want ze kan zich nog niet in woorden uitdrukken.

 

Siegel & Payne schrijven in hun boek ‘Het hele brein het hele kind’ dat de sleutel tot groei het laten samenwerken van deze twee hersenhelften is. Ook schrijven ze dat uit de neurowetenschap is gebleken dat de hersenen kneedbaar zijn en dat ‘ervaring’ ons brein vormt.

 

Hoe interessant is dit?! Uiteraard heeft je baby van nature meer of minder temperament en ‘moet je roeien met de riemen die je hebt’ (lees: elk kind is anders en heeft een ander ‘start’pakket). MAAR je kind kan dus leren. Je kunt je baby kansen en ervaringen bieden,  waardoor zij zal opbloeien.

 

Even terug naar Siegel & Payne.

 

Zij hebben het in hun boek over het samenwerken van onze twee hersenhelften. Ze noemen dit integreren. Als je goed geïntegreerd bent, ben je in staat goede keuzes te maken. Je twee hersenhelften werken heel goed samen. Ga je niet emotioneel over de rooie en zal je niet je emoties onderdrukken door net te doen alsof een ervaring je niet kan raken (‘het boeit me toch niet’).

 

Ze beschrijven in hun boek dat een kind nog niet goed geïntegreerd kan zijn, omdat het brein nog niet voldoende gerijpt is. Ook beschrijven ze dat als je niet goed geïntegreerd bent, je twee uitersten van reageren hebt: chaos en starheid.

 

Chaos:

Dit is een reactie vanuit de rechterhersenhelft. Er is een totaal gebrek aan controle. Dat is mijn dochter die helemaal over de rooie gaat omdat een ander kind haar schepje pakte. Ze huilt, gaat op de grond liggen en schreeuwt ‘mijn schep’ op dezelfde manier zoals ik zou schreeuwen als iemand mij zou vertellen dat alle frituurpannen meegenomen zijn door aliens (raar maar waarschijnlijk waar..whoops).

 

Starheid:

Deze reactie komt uit de linkerhoek. Hier is juist teveel controle. Je bent niet meer flexibel en kan je niet aanpassen. Met deze heb ik bij mijn kinderen nog weinig ervaring. Dit komt volgens mij meer bij oudere kinderen voor.

 

Oke. Wat nu? Krijgt mijn kind nu elke keer een vrijbrief als ze over de rooie gaat? Kan ik alleen maar andere moeders aankijken en schouderophalend zeggen ‘ach ja, de linkerhersenhelft is nog under construction’?

 

Gelukkig niet. Want als ik echt schouderophalend er bij zou blijven staan, zou Sophie niet alleen nooit meer een speelmaatje hebben, maar zou ik ook kansen missen om de ontwikkeling van haar brein te stimuleren!

 

Siegel & Payne geven je in hun boek 12(!) strategieën die je kunnen helpen om de ontwikkeling van het brein van je kind te stimuleren. Ik zal je er 1 vertellen die mij behoorlijk aan het denken heeft gezet en heeft geholpen.

 

Wat ik zo mooi vind aan deze strategie is dat het ervoor zorgt dat je kind ‘gehoord’ wordt. Je neemt je kindje serieus en laat haar merken dat je er voor haar bent. Hoe onbenullig het probleem ook lijkt (Sophie kon de maan niet aanraken), het is op dat moment voor je kleintje een serieus probleem.

 

Om het even makkelijk te maken werk ik aan de hand van een voorbeeld. Sophie ging laatst helemaal over de rooie omdat ik Emma (haar jongere babyzusje) in de draagdoek deed. Ze schreeuwde ‘ik ook in de draagdoek!’ en viel huilend op de grond neer.

 

Je bent gewend als volwassene om er met logica op te reageren: ‘Lieverd, Emma heeft last van krampjes en daarom mag zijn nu in de draagdoek. Jij mag een andere keer’. De strategie werkt anders!

 

Siegel & Payne noemen deze strategie ‘verbinden en terugleiden’.

 

Het bestaat uit 2 stappen (maar ik vind dat het er eigenlijk 3 zijn, dus stap 0 heb ik er bij gezet)

 

Stap 0:

  • Heb duidelijke regels en grenzen. Als je kind over de rooie gaat en bijvoorbeeld zichzelf of anderen pijn doet gaat dat een grens over. Het is dan belangrijk om hem uit de situatie te halen om zichzelf en anderen te beschermen.
  • Wees consequent. Kinderen hebben behoefte aan duidelijkheid (en zeg eerlijk, wij als ouders ook toch?!).

 

Stap 1: Verbinden met het rechterbrein

  • Erken de gevoelens van je kind.
  • Gebruik hierbij ook non-verbale communicatie, zoals begripvol kijken en aanraking.
  • Laat merken dat je je kind serieus neemt.

 

Voorbeeld:

Ik: ‘Sophie, ik zie dat je verdrietig bent en ook heel graag bij mama in de draagdoek wilt. Ik snap dat je dat wilt, want jij vindt dat ook fijn he?’

Sophie (snikkend): ‘ja’

 

Ik had haar aandacht en ik zag aan haar dat ze tot rust kwam. Nu was het tijd voor stap 2.

 

Stap 2: Haal het linker brein erbij (terugleiden)

  • Leg uit waarom je iets op deze manier doet of vertel waarom de situatie zo gaat.
  • Bedenk (samen) een oplossing. Bij kleine kinderen is het handig om zelf de oplossing te bedenken, dit kun je steeds meer samen gaan doen.

 

Voorbeeld:

Ik: ‘Weet je lieverd, Emma voelt zich niet zo lekker en mag daarom even bij mama in de draagdoek. Maar weet je wat heel fijn is? Mama heeft 2 knieën en jij kan dus ook bij mama zijn (want ik zag dat dat haar behoefte was). Wil jij bij mama op schoot?’.

Sophie: ‘Ja’.

Ik: ‘Zullen we dan gezellig samen een boekje lezen terwijl jullie samen bij mama zitten?’

 

De rest is geschiedenis. Oftewel: ik heb met een kind in de draagdoek en een kind op schoot daarna boekjes gelezen. Het was een heerlijk moment waarbij Sophie helemaal tegen me aankroop en ik intens genoot van haar aanwezigheid.

 

Hoe heerlijk is het als je een klein wezentje het gevoel kan geven dat ze gehoord wordt, dat ze welkom is met al haar kleine en grote problemen? Hoe belangrijk is het dat je kinderen leert hun problemen aan te pakken en te bespreken, in plaats van hen het zelf in een hoek of op de gang op te laten lossen?

 

Natuurlijk werkt deze strategie niet in elke situatie. Siegel & Payne hebben niet voor niets 12 strategieën. Mocht je er meer van willen weten, dan kun je het boek via deze link makkelijk bestellen. Heb je hem deze week nog in huis!

 

Ga je deze strategie ook eens uitproberen?

 

Xxx Liset

Deze post bevat een affiliate link. Het bedrag voor het boek is hetzelfde, alleen krijg ik (als je hem besteld) een kleine vergoeding.



2 thoughts on “Ken jij het BREIN van je kind? Deel 2”

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *